Congress-ka Maraykanka ayaa ku booriyay Pentagon-ka inay sii qoto dheereeyaan iskaashiga dhinaca ammaanka ee ay la leeyihiin Somaliland

0
259

Aqalka Cad ee Maraykanka isagaa oo u diiday Somaliland marti-qaadkii bishii hore ee shirkii Hoggaamiyeyaasha Maraykanka iyo Afrika, Koongaraskeedu waxa uu dawladan u dhiibay guul diblumaasiyadeed oo muhiim ah oo ku saabsan hindise sharciyeedka Difaaca ee sannadlaha ah.

Calaamadaha is-daba-joogga ah ayaa muujinaya kala qaybsanaanta ka dhex jirta laan fulineed oo si rasmi ah u guursan siyaasadda “Hal Soomaaliya” iyo sharci-dejin sii kordheysa oo u aragta Somaliland inay tahay lamaane naadir ah oo la isku halleyn karo oo ku sugan gobol aan xasilloonayn.

” Geeska Afrika waxaa horyaalla caqabado badan, haddana wasaaradda arrimaha dibadda waxay sii waddaa in ay ku shaqeyso siyaasadaha duugoobay iyo qaab-dhismeedka diblumaasiyadeed ee aan buuxinin caqabadaha maanta jira,” James Risch, oo ah madaxa sare ee Jamhuuriga ee Guddiga Xiriirka Dibadda ee Senate-ka, ayaa bayaan uu soo saaray ku sheegay ka dib markii la ansixiyay Sharciga Ogolaanshaha Difaaca Qaranka (NDAA).

Sharcigu, ayaa tilmaamay, “wuxuu u baahan doonaa Maraykanku inuu sahamiyo dhammaan xiriirrada faa’iidada leh ee suurtagalka ah ee lala yeelan karo shuraakada xasilloon oo dimuqraadiga ah sida Somaliland.”

Xoojinta Xiriirka

NDAA waxa ay ka kooban tahay dhawr qodob oo sii qoto dheereeya xidhiidhka Somaliland iyo Maraykanka.

Waxa xusid mudan, in xeerkani uu ka dhigan yahay markii ugu horreysay ee tixraaca Somaliland lagu soo darey sharciga Maraykanka tan iyo markii uu dhulkaasi ku dhawaaqay inuu ka madax bannaan yahay Soomaaliya sannadkii 1991-kii. Xeerku waxa uu si cad u qeexayaa in aaney warqadani loogu talagelin in Maraykanku u aqoonsadey Somaliland madax-bannaanideeda.

“Kala soocida Somaliland iyo Soomaaliya iyo dawladaha xubnaha ka ah federaalkeeda ayaa runtii ah guul astaan ​​u ah Somaliland,” Wakiilka Somaliland ee Maraykanka Bashir Goth ayaa u sheegay The Africa Report.

“Sannadihii u dambeeyay, danta dawladda Maraykanku ka leedahay Somaliland aad ayay u yaraayeen, wada shaqaynta dawladahayaduna waxa ay ahayd marmar, gaar ahaanna ma ahayn mid istaraatiiji ah. Markaa waxaan aaminsanahay in NDAA ay arrinka wax ka bedeli doonto.

Marka la eego heer wax ku ool ah, sharcigu waxa uu awood siinayaa Somaliland isaga oo ka caawinaya dhulka – iyo xulafadeeda Congress-ka – in ay caddeeyaan inta ay le’eg tahay kaalmada Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo Hay’adda Maraykanka u qaabilsan Horumarinta Caalamiga ah (USAID) ay u qoondeeyeen Hargeysa, iyo haddii ay xannibayaan in ka mid ah maamulada federaalka ah ee Muqdisho. 

“Somaliland waxa ay muddo dheer ka cabanaysay in wixii kaalmo dhaqaale ah ee ay dawladda Maraykanku u qoondaysay aanay soo gaadhin Somaliland,” ayuu yidhi Bashir Goth.

Muqdisho, ayuu yiri, “waxa ay rabaan ayay ku sameeyaan. Somaliland-na ma rabto inay dawarsato.”

Warbixinta ku saabsan kaalmada dibadda, oo la wadaago sanad walba Congress-ka muddo shan sano ah, ayaa ugu dambeyntii muujin doonta “inta aan helno, halka lagu kharash gareeyo, cidda ku bixinaysa,” ayuu yiri Bashir.

Iyadoo xogtaas ay gacanta ku hayaan siyaasad-dejiyeyaasha Mareykanka, Bashir wuxuu rajeynayaa, “Koongarasku wuu daba socon doonaa iyaga. Had iyo jeer waxay weydiin doonaan su’aalo.”

Iskaashiga Dhanka Amniga

Xeerku waxa kale oo uu ku baaqayaa in waaxaha dawladda iyo gaashaandhigga ay iska kaashadaan “daraasad macquul ah” oo ku saabsan in ay macno samaynayso in la sii qoto-dheereeyo iskaashiga Soomaaliya iyo Somaliland ee danaha amniga qaranka.

Daraasaddu waxay sidoo kale xaqiijin doontaa “ku-dhaqanka iyo talada” ee hagaajinta “xirfadeedka iyo awoodda jilayaasha amniga” ee Somaliland iyo Dawladaha xubinta ka ah Federaalka Soomaaliya.

Shuruudaha daraasaddan ayaa ku soo beegmaya iyadoo wasaaradda gaashaandhigga ay u eeganaysay dekedda Berbera sidii ay u noqon lahayd mid saldhig u noqon karta iyada oo Shiinuhu kordhinayo joogitaankooda Jabuuti oo ay daris yihiin, halkaas oo uu ku yaal Camp Lemonnier, oo ah saldhigga kaliya ee Maraykanku ku leeyahay qaaradda. Bishii May ee la soo dhaafay waxaa Dekadda booqday Jeneral Stephen Townsend oo ahaa Taliyaha Ciidamada Mareykanka ee Afrika ee AFRICOM, waxaana bishii hore AFRICOM ay dhoolatus la sameysay Somaliland.

Calaamad kale oo muujinaysa in Koongarasku uu shaki ka qabo istaraatiijiyadda hadda lagu dhex shaqeeyo Muqdisho, NDAA waxaa ku jira qodob gooni ah oo u baahan ka warbixinta dadaallada lagu tababarayo laguna qalabeynayo ciidamada federaalka Soomaaliya.

Qodobku wuxuu si gaar ah u raadinayaa caddaynta qorshe kasta oo lagula socdo horumarka dadaallada tababarka iyo la-talinta; hababka isla xisaabtanka ee la xidhiidha qalabka uu bixiyo Maraykanku; iyo arrimo caqabad ku noqday ama caqabad ku noqon kara “hormarinta ciidamada Soomaaliyeed ee xirfad iyo karti leh.”

Wadashaqeyn Xumo

Halka Somaliland ay soo dhaweysay sharcigan cusub, haddana waxa ay halis u tahay in ay wiiqdo xiriirka Mareykanka uu la leeyahay Soomaaliya oo bilaabay inuu hagaago xilligii Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud.

Muddo toddobaad ka yar ka dib markii uu Madaxweyne Biden saxeexay sharcigan 23-kii December, Wasaaradda Batroolka iyo Khayraadka Dabiiciga ah ee Soomaaliya ayaa soo saartay bayaan ay ku eedaysay shirkadda Shidaalka ee Genel Energy ee fadhigeedu yahay London inay hawlaha ay ka waddo Somaliland ku xad-gudbiso madax-bannaanida Soomaaliya. Somaliland waxa ay Genel siisay ruqsad baadhiseed 1992kii.

Wasaaradda Tamarta iyo Macdanta Somaliland ayaa iyaduna si degdeg ah u soo saartay war-saxaafadeed ay ku sheegtay xuquuqdeeda.

“Xukuumaddu waxay awood u leedahay inay xidhiidh la yeelato maalgashadayaasha si ay u sahamiyaan ugana faa’iidaysan karan karbohaydraytyada iyo khayraadka macdanta,” ayay tidhi wasaaraddu. “Ma jirto cid aan dawladda Somaliland ahayn oo awood u leh inay sheegato ama bixiso ruqsadda sahaminta gudaha Somaliland.”

Dhinaca Goth, buunbuuninta wararka Genel waxay ugu yaraan qayb ku xidhan tahay NDAA. Waxa sii dheer xiisada juquraafiyeedka, Genel ayaa la filayaa in sanadkan ay bilowdo qodista ceel biyood iyada oo kaashanaysa shirkadda OPIC Somaliland Corp., taas oo ay taageerto CPC Corp. ee Taiwan – oo ka mid ah dalalka faro ku tiriska ah ee xidhiidhka diblomaasiyadeed la leh Somaliland, taas oo Shiinaha iyo Soomaaliyaba ka xumaatay.

“Waa hab ay Soomaaliya tiraahdo, ‘waxaanu maamulnaa Somaliland, Somaliland waa qayb ka mid ah Soomaaliya,” ayuu yiri Goth. “Waa fariin sidaas oo kale ah.”

 

Qoralkan waxaa qoray Julian Pecquet

January 6th, 2023 12:29 – The Africa Report

https://www.theafricareport.com/273369/us-congress-urges-pentagon-to-deepen-security-partnership-with-somaliland/

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here